SEMERKAND ÖZBEKİSTAN

SEMERKAND

Semerkand, Özbekistan'ın 12 ilinden biridir. Zerefşan Nehri vadisinde, başkent Taşkent'in 275 km güneybatısındadır. Nüfus açısından Özbekistan'ın en büyük ikinci şehri, tarihi ve sosyo-kültürel açıdan en önemli şehridir. 2500 sene öncesine dayanan tarihiyle dünyanın en eski şehirleri arasında yer alan Semerkant, İpek Yolu'nun önemli bir kavşağında yer almasından dolayı tarih boyunca siyasi, ekonomik ve kültürel açıdan önemli bir yerleşim yeri oldu.

M.Ö 6. yüzyılda Persler tarafından kuruldu. M.Ö 329'da Büyük İskender tarafından ele geçirildi. 711'de Müslüman Araplar tarafından fethedildikten sonra İslam medeniyetinin önemli şehirlerinden biri haline geldi.

1220'de Cengiz Han tarafından ele geçirilerek tahrip edilene kadar İranî ve Türkî hanedanlar tarafından yönetildi. Timur'un başkenti olduğu dönem, Semerkant'ın altın çağı olarak kabul edilir.

Semerkant'a muazzam görünümünü veren tarihi yapıların bulunduğu Registan meydanı bugünkü şeklini 17. yüzyılda Buhara Hanlığı döneminde aldı.

1868 Rus işgaliyle Rus Çarlığı altına girdi. 1924 yılında kurulan Özbekistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'nin başkenti oldu. 1930'da Taşkent başkent olana kadar Özbekistan SSC'nin başkenti olmaya devam etti. 1991'de Sovyetlerin dağılmasından sonra bağımsız olan Özbekistan'ın, Semerkant İli'nin yönetim merkezi oldu. 2001 yılında UNESCO Dünya Miras Alanları Listesi'ne eklendi.

SEMERKAND :

712: Kuteybe bin Muslim gelmiş

770 – 780: Türk asıllı Mukanna işgal etmiş

820: Saman oğulları idaresinde

889 – 1089: Karahanlılarınidaresinde

1089 – 1130: Büyük Selcuklu imparatorluğunda

12nci asırda Karahitaylar'da

1210: Harzemşahlarda,

1219: Cengiz Han tahrib ediyor,

1220: Cağataylarin idaresinde

14 Asırda ayaklanma sonucu Moğollarlardan kurtuldu

1401'den sonraTimur ve torunu Uluğ bey zamanında en modern bir sehir karakterinde

1497: Timur'un torunlarından Hindistan'a baglı Babur Şahin idaresinde

1500 – 1576: Seybani hanedanın yönetiminde

1740 – 1747: İran hükümdarı Nadir Şahin hakimiyetinde

1758 – 1868: Buhara emirlerinde

1868 – 1990: Rusların hakimiyetinde

1991'den sonra merkez Taşkent'e bağlı ülkenin önemli vilayetlerinden

Semerkant İslam dini için pek çok mühim şahsiyete ev sahipliği yapıyor.

Ehli sünnetin itikattaki iki mezhepten biri olan Maturidi Mezhebinin kurucusu, hayatı ve dini anlamada akla daha ön planda yer veren İmam Maturidi'nin kabri.

Peygamberin sözlerini imbiklerden süzerek, eleklerden geçirerek, en sahihlerini bir araya getirdiği Sahih-i Buhari kitabının müellifi, hadis ilminin baş tacı İmam-ı Buhari'nin türbesi..

Peygamberin amcası Hz Abbas'ın oğlu Kusam Semerkant'ta medfun.. İslam'ı bu topraklara getiren komutan..

Semerkant'ın en eski camilerinden kabul edilen, eski bir tapınak tepesine kurulu Hz Hızır Camii'nin avlusunda ismi hatırlanmayan bir evliya kabri daha var..

SEMERKAND ZİYARET YERLERİ

Registan Meydanı Semerkand (Yapım Yılı 1417 - 1420)

Uluğbey Medresesi Semerkand 1417 - 1420

Şir-Dor Medresesi Semerkand 1619–1636

Tillâ-Kâri Medresesi Semerkand 1446-1460

Tillâ-Kâri Medresesi Camii Semerkand 1646-1660

Ebu el-Leys el-Semerkandi Camii ve Türbesi

İmam-ı Maturidi Kabri şerifi Semerkand (863-944)

Gumbaz Sinagogu Semerkand 1891

Bibi Hanım Camisi Semerkand

Siab Çarşısı Semerkand

Hazreti Hızır Camii Semerkand 7.Yüzyıl

Kazi-Zade Rumi Türbesi Semerkand

Uluğbey Rasathanesi Semerkand 1428

Obi Rahmat Camii Semerkand 1995

Aziz Daniel'in Mezarı (Hoca Daniyar Türbesi) Semerkand

Rukhabad Türbesi Semerkand 1390

Gur-Emir Türbesi Semerkant 15.Yüzyıl

AkSaray Türbesi Semerkand 15.Yüzyıl

Ubeydullah Ahrar Veli Camii ve Türbesi Semerkand 1630

İmam Buhari Anıt Kompleksi Semerkand 20.Yüzyıl

02.03.2025

Mehmet Bülbül

01.05.2025 itibariyle Özbekistan Som

1 € = 14.700 UZS - 100000 UZS = 6.80 €

1 $ = 13.000 UZS - 100000 UZS = 7.70 $

1 Dkr = 2000 UZS - 100000 UZS = 50.00 kr

1 ₺ = 337 UZS ----- 100000 UZS = 300 ₺

Semerkant Kuş Havuz Cuma Camii 1901

Registan'dan kuzeye doğru uzanan küçük bir Koshkhovuz caddesi (İki Gölet) vardır, orada bulunan camiden adını almıştır. Kosh-Khovuz Camii 1901'de inşa edilmiştir ve gerçekten iki göleti vardır.

Arka plandaki eyvan ve minarenin "Moğol öncesi döneme" ait olduğu yapı tarihidir. İkinci havuzun hücreleri 2002-2003 yıllarında eklenmiştir. Sonuç olarak cami oldukça büyük bir avluya sahiptir.

Registan Meydanı Semerkand (Yapım Yılı 1417 - 1420)

«Ben – Registan, Ben – Semerkant’ın kalbi,

Ben – Yüzyılların taşlara oyularak yazılan öyküsüyüm»

Semerkant kentindeki Registan Meydanı, Orta Asya'daki kentsel planlama sanatının seçkin bir örneğidir.

Adı "kumlu alan" olarak tercüme edilir. Bereketli bir vahanın merkezi olan Semerkant'taki bu meydanın adını açıklayan gerçek versiyona göre, Orta Çağ'da Maveraünehir’in tüm şehirlerindeki merkezi meydanlara Registan denilmiş olup bu şehirler doğunun idari, ticaret ve zanaat merkezleriydi.

Seçkin komutan Emir Timur (1370-1405) döneminde, Registan ticaretin ana noktası oldu. Timur'un torunu Uluğ Bey’in döneminde de bu meydan daha çok eğitim verilecek, tören ve resmi etkinliklerin düzenleneceği bir alana çevirildi.

Registan; Uluğ Bey Medresesi, Tillya-Kori ve Sherdor olmak üzere üç görkemli yapıdan oluşmaktadır.

2001 yılında, Registan mimari topluluğu, Semerkant'ın diğer tarihi anıtlarıyla birlikte UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne dahil edildi.

Dünyanın her yerinden turistler, Özbekistan'ın başlıca cazibe merkezlerinden biri olan bu meydan seyretmek için geliyor.

www.facebook.com/100001278451440/videos/pcb.24019472344345379/579959381781211

Uluğbey Medresesi Semerkand (Yapım Yılı 1417 - 1420)

Timur (1370-1405) İmparatorluğu'nun 4. sultanı Uluğ Bey tarafından Semerkant'ta Registan Meydanı'nın karşısında duran 1417 - 1420 yılları arasında yaptırılmış olan medresedir. Uluğ Bey Medresesi'nin yanında bir de Rasathane yaptırmıştır. Uluğ Bey Medresesi 15. yüzyılda Ana Asya'nın en iyi ve en önemli üniversitesidir.

Uluğ Bey 70'e yakın o zamanın ünlü bilginlerini Semerkant'a getirtir, bunlar arasında ünlü Matematikçi ve Gök bilimci Gıyaseddin Cemşid ve Bursalı Kadızade Rumi de vardı. Medresenin eğitim ağırlığı Matematik ve Gökbilim dalı idi.

Ünlü bilgin ve filozof Nureddin Abdurrahman Cami bu medresede eğitim görmüştür. Uluğ Bey ve Gıyaseddin Cemşid sayısal yöntemlerle çözdüğü;

Kübik denklemlerin doğru yaklaşık çözümleri için yöntemler,
Sekiz ondalık kesre kadar doğru olan kesin sinüs ve kosünüs tabloları,
Küresel trigonometri formülleri,

Ne yazık ki, Semerkand şehri, bilimsel ve kültürel merkez olma özelliğini, Uluğ Bey'in ölümünden sonra kaybetmiş, gözlemevindeki ve medresedeki bilimsel faaliyetler onun ölümünden sonra durmuş ve konularında uzman olan kişiler Semerkand'ı terk etmişlerdir. Bu bilginlerin içerisinde en önemlisi Ali Kuşçu'dur.

Medrese'de 17. yüzyılın sonuna kadar İlahiyatla ilgili ders verildi, daha sonra Soyvetler birliği zamanında Buğday ambarı olarak kullanıldı ve tahrip gördü. 20. yüzyılın başlarında bazı bölümleri tekrar tamir edilip öğretime açıldı.

'Allah dilerse bir alimden bir zalim ya da bir zalimden bir alim yaratır'.

Çok alim bir hükümdar olan Uluğbey, oğlu Abdüllatif Mirza tarafından öldürttürülür. Mirza böylece tahta geçer, sultan olur. Mirza da kısa bir süre sonra babasını öldürttüğü cellat tarafından öldürülür. Yukarıdaki lafın bu olay üzerine söylendiği rivayet edilmekte.

Uluğ bey Medresesi aynı zamanda müze olarak da kullanılıyor. Uluğ Bey’in astronomi ve matematik çalışmaları hakkında bilgilendirici sergiler ve çok güzel yapılmış canlandırmalar var.

Şir-Dor Medresesi Semerkand 1619–1636

XVII. asır Semerkand Hakimi Yalangtuş Bahadır'ın emriyle Tilla-Karı Medresesi ile beraber Registan Meydanı'nda 1619–1636 tarihleri arasında inşa ettirilmiştir.

Eyvan tarzında inşa edilmiş olup, ön cephesindeki arslan figurleri ve arslanların üzerlerindeki insan başları ile ilgi çekmektedir. İslâm Dîni'ndeki, yaşayan canlıların ve insanların resimlerinin dini binalara yapılması ve süs aracı olarak kullanılmaz şeklindeki uydurulmuş yasağı da ilk defa delmiş bulunmaktadır.

Şirdarr medresesi ile karşısında yer alan Uluğ Bey medresesinin boyutları hemen hemen aynıdır. Mimarın fikrine göre, binaların birbirinin ayna görüntüsü olması gerekiyordu. Ancak, zamanla, alan rölyefi biraz değişti, bu nedenle Şirdar, Uluğ Bey medresesinden biraz daha alçak gözüküyor. Binanın dekoru, Hz. Muhammed'in sözleri ve Kur'an-ı Kerim'den parçalar ile süslenmiştir.

Tillâ-Kâri Medresesi Semerkand 1646-1660

Uluğ Bey Medresesi ile Şir-Dor Medresesi arasında konuşlandırılmış olan Tillâ-Kârî Medresesi 1647-1659 yılları arasında inşa edilmiştir.

“Altın Kaplama” anlamına gelen Tilla-Kari, hem medrese hem de cami olarak hizmet vermiş. İç mekanında kullanılan altın işlemeler nedeniyle bu ismi almış. İhtişamlı altın kaplamalı kubbesi ve iç süslemeleriyle büyüleyici bir atmosfere sahip.

Ebu el-Leys el-Semerkandi Camii ve Türbesi

Registan meydanına yakın çok eski ve antika görünümlü mescit. Bu mescidin önünde Hazreti Fakih Ebuleys'in türbesi bulunmaktadır. Cami küçük ama güzel.

Abū Leys Nasr ibn Muḥammad el-Semerkandi ; 944-983) Hanefi mezhebine mensup bir İslam alimi ve Kur'an yorumcusuydu. 10. yüzyılın ikinci yarısı.

İmam-ı Maturidi Kabri şerifi Semerkand (863-944)

Muhammed bin Mahmûd el-Mâtürîdî es-Semerkandî, İslam dininin iki itikadi mezhebinden birisi olan Mâtürîdîlik mezhebinin kurucusu ve Hanefîlik mezhebine bağlı olanların itikad imamı sayılan İslâm alimi.

Özbekistan'ın Semerkand şehri yakınındaki Matürid köyünde doğmuştur.

Matüridî, Ebu Hanife'nin yolunu izlemiş, cenazesi Semerkand'ın Cakerdize mahallesindeki alimlerin gömüldükleri mezarlığa defnedilmiştir. 2005 yılında kabri üzerine türbe yaptırılmıştır.

Gumbaz Sinagogu Semerkand 1891

Gumbaz Sinagogu, şehrin tek Yahudi simgesidir ve 19. yüzyılın sonuna, özellikle 1891 yılına dayanmaktadır. Bu Yahudi simgesi, etrafındaki İslami mimariden etkilenmiş olmasıyla karakterize edilir ve duvarlarına ve kubbelerine harika süslemeler ve mozaikler eklenmiş ve binanın Avrupa ve İslami detaylarının birleştirilmesi bir konu haline gelmiştir. Çok benzersiz ve önemli bir turistik cazibe merkezidir. Sinagogu ziyaret edenler ayrıca eski hahamların resimlerini, Davut Yıldızlarını, oymalı kapıları ve çok daha fazlasını bulacaklar.

Bibi Hanım Camii Semerkand 1404

Tarihi Semerkant şehrinin merkezinde görkemli bir mimari anıt olan cami, 1399-1404 yılında Emir Temur’un emriyle inşa edilmiştir. "Kıdemli prenses" anlamına gelen cami, adını tarihte daha çok Saray Mülk Hanım olarak bilinen Emir Temur’un eşi Bibi-Hanım’dan almıştır.

Timur Hindistan zaferi sonrası bu eseri yaptırmıştır. 1404'te başka bir seferden sonra geri dönen Timur, giriş kapısının istendiği kadar görkemli olmamasına kızdı, bu yüzden yıkılmasını ve yeniden inşa edilmesini emretti. Süslemeleri dikkat çekicidir. Şimdi çok görkemli bir kapısı vardır.

Görkemli külliye birer giriş kapısı ve ana cami ile iki küçük camiden oluşmaktadır. 5 bin metrekare alana sahip binanın avlusunda 10 bin kişiye kadar aynı anda namaz kılabiliyor. Avlu dört taraftan heybetli minarelerle çevrilidir.

Tablo, oyma mermer ve çinilerle zengin bir şekilde dekore edilmiş binanın yapımında dünyanın farklı ülkelerinden ustalar yer aldı.

Bibi-Hanım ve Küstah Mimar Efsanesi

Bir zamanlar, antik Semerkant'ın kalbinde, şehrin incisi olmaya aday büyük bir cami inşa ediliyordu. Büyük fatih Timurlenk'in sevgili eşi Bibi-Hanım tarafından, uzun bir seferden dönüşünde bir sevgi ve bağlılık göstergesi olarak yaptırılmıştı.

Bu anıtsal görev için seçilen mimar, elleri taştan güzellik yaratabilen, eşsiz bir beceriye sahip bir adamdı. Cami topraktan yükselirken, mimarın kalbindeki yasak bir tutku da yükseldi. Bibi-Khanym'ın zarafeti ve güzelliğine aşık oldu, hem yasadışı hem de ezici bir histi.

Caminin inşası tamamlanmaya yaklaşmıştı ve Timurlenk'in dönüşü yaklaşırken, mimar cüretkar ve küstah bir istekte bulundu. Camideki işinin ücreti olarak Bibi-Khanym'den bir öpücük talep etti. Şerefi ve caminin tamamlanmasını görme arzusu arasında kalan Bibi-Khanym, mimarın cüretkar talebini gönülsüzce kabul etti, ancak yalnızca giydiği peçenin ardından.

Öpücük duvağın üzerinde bir iz bıraktı ve Timurlenk geri döndüğünde izi fark etti. İhanetten öfkelenerek gerçeği istedi. Mimar, aptallığını fark ederek canını kurtarmak için kaçtı. Timurlenk öfkesiyle mimarın küstahlığı yüzünden idam edilmesini emretti.

Ancak cami tamamlanmış halde duruyordu, mimarın eşsiz becerisinin ve dizginlenemez cüretinin bir kanıtıydı. Mimarın küstahlığı ve Bibi-Hanım'in acı tatlı fedakarlığının hikayesini de beraberinde getiren bir isim olan Bibi-Khanym Camii olarak tanındı.

Siab Çarşısı Semerkand

Siab Çarşısı Semerkant'ta sadece bir pazar değil; yüzyıllardır gelişen canlı bir tarih, kültür ve ticaret dokusudur. Bu hareketli pazar yerini ziyaret etmek, antik şehrin ruhuna dalmak isteyen her gezgin için olmazsa olmaz bir deneyimdir. Tarihsel olarak, Siab gibi çarşılar Büyük İpek Yolu boyunca gelişen ticaret için çok önemliydi ve bugün bile Siab Çarşısı bu mirasın bir kanıtı olmaya devam ediyor.

Büyük Bibi-Khanim Camii ve saygıdeğer Hazreti Khizir Camii'ne bir taş atımı uzaklıkta bulunan Siab Çarşısı, etkileyici 5 hektarlık bir alanı kaplar. Ana giriş, görkemli üç kemerli bir geçit olup, karmaşık mavi mozaiklerle süslenmiştir ve ziyaretçileri gelenekle geçimin buluştuğu bir dünyaya davet eder. Pazar, yaz sıcağından kaçma ve kış aylarında barınma sağlayan kanopilerle akıllıca tasarlanmıştır.

Siab Çarşısı'na girdiğinizde, büyüleyici bir atmosfer, renklerin, seslerin ve kokuların bir kaleydoskopu ile sarmalanırsınız. Pazar, gün doğumundan gün batımına kadar canlıdır

Siab Çarşısı, bir zamanlar Büyük İpek Yolu üzerinde gelişen tarihi bir şehrin kalbine bir bakış sunan görülmesi gereken bir yerdir.

Hazreti Hızır Camii Semerkand 7.Yüzyıl/1854

Semerkant'ta Bibi Hanım Camii'ni, türbesini ve Registan'ı panoramik gören Eftasiyab tepesinin üzerinde olan cami, buranın en eski camisidir.

Hz.Hızır Camii XIII. yüzyılın başında, Moğol istilasında Cengiz Han'ın askerleri tarafından yıkıldı. 1854 yılında Buhara Emiri Muzaffarkhon'un emriyle Samarkant esnafları tarafından eski temelleri üzerine tekrar inşa edildi. Caminin terası ve giriş kapıları 1899 yılında inşa edilmiştir.

Cami UNESCO tarafından Dünya Mirası Listesi'ne alınmıştır.

Özbekistan'ın bağımsızlığından sonra, bu tarihi alanı koruma çalışmaları yapılmıştır.

3 Eylül 2016'da, Özbekistan 1.Cumhurbaşkanı İslam Karimov, Hz.Hızır Camii'nin avlusuna gömüldü.

İslam Kerimov Türbesi

3 Eylül 2016'da Özbekistan 1. Cumhurbaşkanı İslam Abduganiyeviç Kerimov, "Hazreti Hızır" camii arazisine defnedildi. Türbenin inşasına Hindistan'dan usta dekoratörler de dahil olmak üzere yaklaşık 2000 kişi katıldı. 30 Ocak 2018'de türbe törenle açıldı ve ilk ziyaretçisi şu anki Özbekistan Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev oldu.

Kazi-Zade Rumi Türbesi Semerkand

Özbekistan'ın Semerkant kentindeki Kazi-Zade Rumi Türbesi, adını aldığı şehirdeki iki dini figürün 16. yüzyıldan kalma türbelerinden oluşan bir komplekstir.

Moğol öncesi mimarinin güzel bir örneğidir ve görkemli tuğla işçiliği, sembolik olarak dekore edilmiş cepheler ve çarpıcı, canlı mozaikler içerir.

13. yüzyılda yaşamış bir dini lider olan Kazi-Zade Muhammed el-Rumi'nin adını taşıyan cami, 2001 yılında UNESCO Dünya Mirası Alanı ilan edilmiştir.

Günümüzde ziyaretçiler hala kemerlerin, heykellerin ve renkli fayansların işçiliğine hayran kalabilir ve ayrıca konserler veya el sanatları pazarında alışveriş gibi çeşitli aktivitelere katılabilirler.

Kadızâde-i Rûmî (yak. 1364, Bursa, Osmanlı Devleti – 1436, Semerkant, Timur İmparatorluğu) asıl adı Selahaddin Musa, Orta Çağ'ın ünlü Türk matematik ve astronomi bilgini.

Osmanlı Devleti'nde yetişmiş bir bilim insanı olan Kadızade, eğitimini tamamlamak için gittiği Timur İmparatorluğu'nda Uluğ Bey'e hocalık ve yol göstericilik yapmış; Uluğ Bey'in Astronomi Cetvellerinin hazırlanmasında büyük hizmeti geçmiştir. Uluğ Bey Medresesi'nde Ali Kuşçu ve Fethullah Şirvani'yi yetiştirmiştir.

Torunu Mirim Çelebi 15. yüzyılın önemli matematikçileri arasındadır

Emir Hüseyin ibn Kara Kutluğ Türbesi Semerkand (1376)

Şah-ı Zinde kompleksindeki bu türbe, muhtemelen Timur ordularında yüksek rütbeli bir memur olan ve AH 777'de (Mart veya Nisan 1376) ölen Emir Hüseyin bin Kara Kutluğ için inşa edilmiştir. Piştakı çerçeveleyen bir hat şeridi, ölenin annesi Tuğlu Tekin tarafından inşa edildiğini doğrular ve Timur'un yüksek rütbeli emirlerinin Timur'un sancağı altında yıllarca süren askeri seferlerinde biriktirdikleri abartılı zenginliği vurgular.

Anıt mezarlar sokağının sağ tarafında, hemen chahar-taq kapısının içinde yer almaktadır. 15. yüzyılda yapılan teraslamanın anıtın güney cephesine önemli ölçüde zarar vermesi nedeniyle konumu sorunlu olduğu kanıtlanmıştır. Ayrı olarak, batıya bakan ana cephe restorasyondan önce sırlı çinilerinin ve değerli epigrafik bantlarının yaklaşık %50'sini kaybetmiştir. Neyse ki, hayatta kalan epigrafi arkeologların mezarın hamisini ve sakinini doğrulamasını sağlamıştır. Farsça yazıyla yazılmış diğer epigrafik bantlar kapıyı üç taraftan çerçeveler ve aşağıdaki dizeleri oluşturur (orta kısım, birkaç çini hayatta kalmadığı için eksiktir).

ŞAH I ZİNDA KOMPLEKSİ SEMERKAND

Samarakand'da bulunan muhteşem fayans kaplı türbelerden oluşan bir komplekstir. Bibi Hanım Camii'nden çok uzakta olmayan Shakhi-Zinda, 11. yüzyıldan 15. yüzyıla kadar uzanan bir bina caddesine sahiptir . Her bina, renkli fayansların karmaşık geometrik desenleriyle dekore edilmiştir.

Hepsinin aynı göründüğünü düşünebilirsiniz, ancak yakından baktığınızda desenlerin ve mimari detayların çeşitliliğini görürsünüz. Ve dışarıda durmuyorlar - içeride zarif çini işçiliği duvarlarda ve tavanlarda devam ediyor. Her mozolenin bir kubbesi var ve nefes kesici, süslü iç kubbeler her zaman benim için her binada öne çıkan şeydi.

Sacred steps (Kutsal Basamaklar) Semerkand

Şirin Bek Öko Türbesi Semerkand 14.Yüzyıl

Şadi Mülk Öko Türbesi Semerkand 1372

Sekizgen Türbe Semerkand

Usta Ali Nesefi Türbesi Semerkand 14.Yüzyıl

Emir Burunduk Türbesi Semerkant 14.Yüzyıl 80'ler

Kusam İbn Abbas Kompleksi Semerkand 12.Yüzyıl

Tuman Oko Kompleksi Semerkand

Kutlug Oko Türbesi Semerkand 1360

Sacred steps (Kutsal Basamaklar) Semerkand

Pek çok türbe ve mescide ev sahipliği yapan güzel Şah-i Zinda kompleksinin içindeki merdivenler

Şirin Bek Öko Türbesi Semerkand 14.Yüzyıl

Şirin Bek Öko Türbesi - 14. yüzyılın sonlarında Timur tarafından kız kardeşi Şirin için yaptırılmıştır.

Emir Timur'un kızkardeşi adına yapılmış ve onun adını taşıyan çok güzel bir türbe. Duvarlar altın renkli İslami hatlarla, kubbeler ise mavi İslam sanatıyla çok güzel bir şekilde dekore edilmiştir.

Şadi Mülk Öko Türbesi Semerkand 1372

1372 yılında inşa edilmiştir. EmirTimur'un kız kardeşi Turkon Oko ve kızı Şodi Mülk Oko'nun onuruna inşa edilmiş en güzel yapılardan biridir.

Sekizgen Türbe Semerkand 14.Yüzyıl

14. yüzyılda inşa edilmiştir . Kenarları açıktır ve altında daire biçiminde bir hilhona (mezar odası) bulunmaktadır.

Usta Ali Nesefi Türbesi Semerkand 14.Yüzyıl

Topluluğun binaları arasında bu türbe zarif geometrik formuyla farklılık gösterir. Mimar Ali Nasaflı (Karshi) tarafından 14. yüzyılın 60-70'lerinde inşa edilmiştir

Emir Burunduk Türbesi Semerkant 14.Yüzyıl 80'ler

Zamanının önde gelen askeri liderlerinden Emir Timur'un silah arkadaşının mezarı üzerinde oldukça mütevazı bir türbe. Ve birden fazla mezarı var. Yapının muhtemelen sanatsal değeri vardır

Kusam İbn Abbas Kompleksi Semerkand 12.Yüzyıl

11 ve 12. yüzyıllarda inşa edilmiştir . Cami, türbe ve bir namaz odasından oluşmaktadır. Kusam İbn Abbas (Şahi zinda –Yaşayan Kral) Orta Asya'daki İslam bölgesinin ilk misyonerlerinden biriydi.

Tuman Oko Kompleksi Semerkand

Emir Timur'un eşi tarafından yaptırılmıştır. Türbe, usta Şeyh Muhammed İbn Hoca Bandgir At-Tugri Tebrizi tarafından dekore edilmiştir.

Kutlug Oko Türbesi Semerkand 1360

1360-1361 yıllarında inşa edilmiştir. Bazı kaynaklara göre Emir Timur'un eşlerinden Kutlug Öko'nun burada gömülü olduğu düşünülmektedir.

Uluğbey Rasathanesi Semerkand 1428

Semarkant 1400’lü yıllarda dünyanın önemli bilim şehirlerinden biriymiş. Şehir merkezinde bir tepe üzerine kurulmuş bu gözlemevi dönemin ünlü astronomları için önemli bir yer olmuştur. Ulugbek aynı zamanda günümüz astroloji eğitiminin de temellerini atmış bir bilgindir. Ulugbek dünyanın güneş çevresinde döndüğünü ilk bulan bilim insanıdır.

Timurlular döneminin astronomik becerisinin ve mimari ustalığının bir kanıtıdır. Ünlü bilgin ve hükümdar Uluğbey tarafından 1428-1429 yıllarında inşa edilen yapı, Chupanata yükseltisinin eteğindeki bir tepenin üzerine kurulmuş olup, sembolik olduğu kadar stratejik bir manzaraya da hakimdir.

Semerkand gökbilimcilerinin doğruluğu, gözlemlerinin optik yardımlar olmadan, yalnızca çıplak göze dayanarak yürütülmüş olması göz önüne alındığında özellikle dikkat çekicidir. Astronomik tablolarında 1,018 yıldızın koordinatları listelenmiştir. Ulugbek'in kataloğu bugün bile paha biçilmezdir, onun yıldız yılı uzunluğunu hesaplaması modern ölçümlere şaşırtıcı derecede yakındır. Ulugbek, yılın 365 gün, 6 saat, 10 dakika ve 8 saniye, çağdaş veriler onu şu şekilde gösteriyor: 365 gün, 6 saat, 9 dakika ve 9.6 saniye—bir dakikadan az bir farkla önemsiz bir fark.

Ne yazık ki, Ulugbey'in yıkılmasının ardından, gözlemevi dindar fanatikler tarafından yıkıma ve yağmaya kurban gitti. Arkeolog Vyatkin, gözlemevinin yerini gösteren ilk belgeyi ancak 1908'de keşfetti. Ne yazık ki, yalnızca sekstantın yeraltı kısmı ve binanın temeli hayatta kaldı. Bilim insanları bu bulguları kullanarak gözlemevinin bir modelini yeniden inşa edebildiler.

Obi Rahmat Camii Semerkand 1995

Mahalle sakinlerinin girişimiyle Caminin temeli 1992 yılında atılmış ve 1995 yılına kadar inşaatı kademeli olarak devam etmiştir. Cami üç mahallenin ortasında yer almakta olup, bu mahalle sakinlerinin caminin yapımında büyük katkıları olmuştur.

1995 yılında caminin inşası tamamlanınca Mahalle sakinleri "Obi Rahmat" (Allah'ın rahmetinin yağdığı su) ismini seçtiler ve "Obi Rahmat" camisi adı verildi.

Obi Rahmat Camii'nin konumu, Semerkant şehrinin girişinde Çoban Ota Tepesi, Uluğbek Rasathanesi, Afrosiyob tarihi kalıntıları ve Hoca Doniyol Türbesi hac yeri arasında yer almaktadır. Üstünden Obi-Rahmat Deresi, altından ise Siyob Deresi akmaktadır.

Ubi Rahmat Camii, Hazreti Emir Timur'un meşhur bahçelerinden biri olan "Bogi Maydan" arazisinde bulunduğundan, bu bahçeye örnek olması amacıyla camide otuz dönümlük bir meyve bahçesi oluşturulmuştur.

Günümüzde cami, üç tarafında revak bulunan iki odadan oluşan tek bir yapıdır. Ayrıca meyhanenin yanına on iki metre yüksekliğinde bir asma kat yaptırdı. Tuvalet modern ve her türlü imkâna sahip.

Aziz Daniel'in Mezarı (Hoca Daniyar Türbesi) Semerkand

Müslümanlar ona Hoca Daniyar Peygamber, Yahudiler peygamber Daniel derler, Hıristiyanlıkta da Daniil peygamber olarak bilinir. Aziz Daniel'in Mezarı (Hoca Daniyar Türbesi); İslam, Ortodoksluk ve Yahudilik takipçilerinin uğrak yeri oluyor.

Daniyar Peygamber, bir tahminci, rüya yorumcusu, Babil kralı ve Pers hükümdarlarına danışman olarak tarihe geçti.

Bir genç olarak, Nebukadrezzar (Nebukadnetsar)'ın Kudüs'ü fethinden sonra diğer Yahudilerle birlikte esir alındı. Genç Daniyar, Babil'de neredeyse yaşının ötesinde bir zeka gösterdi, mükemmel bir hafızaya ve hızlı öğrenmeye sahipti. Bilim ve sanattaki başarılarından dolayı Babil krallığında ün kazandı. Nebukadrezzar (Nebukadnetsar) Daniyar’ı hizmete davet etti ve sık sık kendi rüyalarının yorumu için ona başvurdu. Danışmanı ve insanların yargıcıydı, büyük imparatorlukların değişimini ve düşüşlerini ve ayrıca İsa Mesih'in gelişini öngörmüştü.

Rukhabad Türbesi Semerkand 1390

Semerkant'ın kalbinde, Rukhabad Türbesi manevi bağlılığın ve mimari mütevazılığın bir anıtı olarak duruyor. 1380'de güçlü Emir Timur tarafından yaptırılan bu türbe, etkisi Timur'un çağdaşları arasında derinden hissedilen saygıdeğer İslam ilahiyatçısı ve mistik Şeyh Burhaneddin Sagaradzhi'yi onurlandırmak için inşa edildi.

Şeyh Burhaneddin'in mirası, Doğu Türkistan'ın göçebe toplulukları arasında İslam'ı yaymak için gösterdiği önemli çabalarla anılır. İlimsel çalışmaları ve bir Çinli prensesle evliliği, ona Çin'deki Yuan hanedanının sarayında önemli bir statü kazandırdı. Kesin ölüm tarihi bilinmemekle birlikte, Çin'de öldüğü kaydedilmiştir. Son isteklerini yerine getiren oğlu Ebu Said, kalıntılarını Semerkant'taki son dinlenme yerlerine taşıdı.

Gur-Emir Türbesi Semerkant 15.Yüzyıl

Ortaçağ İslam mimarisinin şaheseri olan Gur-Emir Türbesi, Timurlular döneminde Semerkant'ın güneybatı kesiminde yer alır. 15. yüzyılın başlarında inşa edilen bu kompleks, bir hanaka, büyük Emir Timur'un torunu olan Muhammed Sultan'ın medresesi ve Timur ve soyunun son dinlenme yeri de dahil olmak üzere dini ve eğitim yapılarının bir topluluğudur.

Başlangıçta medrese, Semerkand'ın seçkinlerinin çocuklarını eğitmek için tasarlanmış. Timur'un torunu Muhammed Sultan tarafından İslami öğrenimin öncüleri olarak hizmet etmek üzere görevlendirilmişti. Ancak, Muhammed Sultan'ın 1403'teki zamansız ölümü, kompleksin kaderini değiştirdi.

Kederden sarsılan Emir Timur, torununun bedenini medresenin içindeki bir odaya yerleştirdi ve kompleksi güneyden tamamlayacak bir türbenin inşasına başladı. Ancak Timur, 1405 kışında vefat etti ve türbenin tamamlanmasına hiç tanık olmadı. İnşaatı tamamlayan kişi torunu Ulugbek oldu.

Timur, Şahrisabz'da kendisi için bir türbe hazırlamış olsa da, Gur-Emir, oğulları Şahrukh ve Miranşah, torunları Muhammed Sultan ve Ulugbek ve manevi rehberi Mir Said Baraka ile birlikte son ikametgahı oldu.

Türbenin tasarımı daha sonra, Kuzey Hindistan'ı yöneten Timur'un torunları tarafından inşa edilen Delhi'deki Hümayun Türbesi ve Agra'daki Tac Mahal gibi ikonik Babür anıtlarına ilham kaynağı oldu.

AkSaray Türbesi Semerkand 15.Yüzyıl

Ak-Saray Türbesi Timurlenk hanedanının son temsilcilerinin mezarıdır. Bina 15. yüzyılda inşa edilmiştir. 2000'li yılların başına kadar harabe halinde olan türbe, yakın zamanda restore edildi.

Buranın ana özelliği benzersiz iç mekanıdır - bol miktarda yaldız kullanımıyla lüks süs resmi "kundal" konsantrasyonu! Bu özellikle etkileyici çünkü iç zenginlik, yapının göze çarpmayan dış görünümünün altında gizli.

İç kısımda korunan, 15. yüzyıldan kalma orijinal Kashin mozaiği özel ilgiyi hak ediyor.

Türbeye giriş ücreti 10.000 soum

Ubeydullah Ahrar Veli Camii ve Türbesi Semerkand 1630

Hoca Ahrar 1490 yılında 86 yaşında vefat etti ve Semerkant yakınlarına defnedildi. Mezarı çok sayıda yazıtla süslenmiş beyaz bir taşla işaretlendi ve bu da burayı hızla kutsal bir mezarlığa ve hacılar için bir mıknatısa dönüştürdü.

1630 yılında Semerkant hükümdarı Nodir Divan Begi, Hoca Ahrar'ın mezarının yanına bir cami ve medrese inşa ettirdi. İki yıl içinde tamamlanan medrese, aslan ve geyik resimlerinin bulunduğu cephesinin Sher-dor Medresesi'ne benzemesi nedeniyle "Sher-Dor'un aynası" olarak adlandırıldı.

Günümüzde, Khodja Akhrar Topluluğu, yeniden canlandırılan medrese, hem kış hem de yaz için camiler, bir ayvan ve bir minareden oluşmaktadır.

Hoca Ahrar Kimdir ?

806’da (1404) Taşkent’in Bâgıstan köyünde doğdu. Nakşibendî geleneğinde Hâce-i Ahrâr diye tanınır. 855’te (1451) Semerkant’ı ele geçirip başşehir yapan Timurlular’dan Ebû Said Mirza Han’ın daveti üzerine yirmi yıldır ikamet ettiği Taşkent’ten ayrılarak Semerkant’a yerleşti. Burada da ziraat ve ticaretle uğraşmayı sürdürdü.

Sufi Nakşibendi tarikatının önde gelen lideri olan Silsilei sadatın büyüklerinden Ubeydullah Ahrar hazretleri (Hoca Ahrar), bölgenin siyasi manzarasını şekillendirmede önemli bir rol oynadı. Etkisi sıradan halkın ötesine, manevi liderlikle yönlendirdiği dönemin yöneticilerine kadar uzandı. Özellikle Mawaraunnahr'daki baskıcı vergilerin kaldırılmasında etkili oldu ve Semerkand, Fergana ve Taşkent yöneticileri arasında potansiyel olarak yıkıcı bir çatışmayı önlemesiyle tanınır.

Onun rehberliğinde Nakşibendi tarikatı Orta Asya, Batı Türkiye ve Hindistan'a yayılarak İslam dünyasında kalıcı bir etki bıraktı. Hoca Ahrar 1490 yılında 86 yaşında Semerkand'ta vefat etti.

İmam Buhari Türbesi, Semerkant 20.Yüzyıl

mam Buhari Külliyesi :

İslam aleminin önemli dini alimlerinden İmam Buhari adına yapılmış bir külliyedir . Mavi kubbeleri, çini işlemeleri ve görkemli avlusu ile çok etkileyici bir yerdir burası.

Semerkant'a 25 km uzaklıktaki Khartang köyünde yer almaktadır. Büyük ölçekli proje, 48 bin metrekarelik bir arazi parçasının tamamen yeniden inşasını öngörmektedir. 9.000 kişi kapasiteli yeni bir büyük cami (1500 kişi kapasiteli 786m2) ve 4.400 m2 güzel peyzajlı Bahçeleri vardır.

946 metrekarelik Kütüphanesinde Kur'an'ın el yazmalarının eşsiz örnekleri, çeşitli baskılar ve İmam el-Buhari'nin eserlerinin örnekleri bulunmaktadır.

BUHÂRÎ, Muhammed b. İsmâil (محمد بن إسماعيل البخاري)

Ebû Abdillâh Muhammed b. İsmâîl b. İbrâhîm el-Cu‘fî el-Buhârî (ö. 256/870)

Kur’ân-ı Kerîm’den sonra güvenilir kitap kabul edilen el-Câmiʿu’ṣ-ṣaḥîḥ adlı eseriyle tanınmış büyük muhaddis İmam Buhari, Tefsir, Hadis, Fıkıh ve Tarih gibi İslam'ın farklı dallarında da birçok kitap yazmıştır. 15 yılda yaklaşık altı yüz bin hadisi incelemiş ve kitabı için en sahih 7275 hadisi seçmiştir.

13 Şevval 194 (20 Temmuz 810) Cuma günü Buhara’da doğdu. Semerkant'a 25 km uzaklıktaki Khartang köyüne Buhara Emiri tarafından sürgün edilmiş (bugünkü Semerkant ilinin Çelak ilçesi) 62 yaşında vefat etmiş ve 870 yılında buraya defnedilmiştir. İmam Buhari'nin ataları Zerdüştlerdi ve büyük büyükbabası El Muğire, El Cufi kabilesinden bir kişinin elinden İslam'ı kabul etti. Buhari'nin zamanında Muhammed bin Harun-ur-Reşid Müslüman dünyasının (6. Abbasi) Halifesiydi.

Semerkant İmam Azam Cuma Camii 1991

İmam Azam Cami 1880-1890'lı yıllarda inşa edilmiş ve eski Sovyet döneminde çeşitli amaçlarla kullanılmıştır.

Özbekistan bağımsızlığını kazandıktan sonra Müslümanlara çeşitli alanlarda özgürlükler tanındı. Ülkede çok sayıda cami ve medrese yeniden inşa edilmiş, ibadet için konforlu ortamlar hazırlanmıştır.

Ülkede yapılan birçok imar ve iyileştirme çalışmaları arasında, bakımsız ve çok harap bir durumda olan İmami Azam Camii binası da 1990-1991 yıllarında yeniden inşa edilmiştir. Cami bugün tamamen yenilenmiş olup ibadete açıktır.