Split
Dalmaçya'nın en büyük ve en önemli şehridir. Ayrıca Split-Dalmaçya bölgesinin de idarî merkezidir. Balkan Yarımadası ve Adriyatik Denizi'nin doğu sahilinde küçük bir yarımada üzerine kurulmuştur.
Split Hırvatistan'ın (Zagreb'ten sonra) 2. büyük şehridir. Yaklaşık toplam nüfusu 470.000'dir. Merkez 178.192. Split, Dünya Kültür Miras Listesi, UNESCO listesine ile 1979'da girmiştir. Nüfus: 160.577 (2021)Alan: 79,38 km².
Split şehrinde 124.499 (%77,53) Katolik, 1.309 (%0,82) Ortodoks ve 754 (%0,47) Müslüman bulunmaktadır. Hırvatistan'da 62.977 Müslüman yaşıyor ve bunların 9.647'si kendisini Hırvat olarak tanımlıyor.
Split, Dünya Kültür Miras Listesi, UNESCO listesine (Diokletianus Sarayı yapımı: 3. yüzyıl sonu ile 4. yüzyıl başı) ile 1979'da girmiştir. Split (Solin) de doğan ve Roma'yı ilk defa 2 ye bölerek (doğu-batı) tetrarşi dönemini getiren Roma imparatoru Diocletianus sarayını Split'te yaptırmıştır.
Split’in kaderi ilk Hristiyanları katletmesiyle anılan Roma hükümdarı Diocletianus’ın MS 300 yılında yazlık sarayını buraya yaptırmasıyla değişmiştir. Ölümünden sonra da Romalı yöneticiler bu sarayı kullanmaya devam etmişlerdir.
Klis Kalesi (Tvrđava Klis)
Hırvatistan'ın Adriyatik kıyı şeridinde yer alan bir Orta Çağ kalesidir. Aynı adı taşıyan Kilis kasabasının tepesinde konuşlanmıştır. İlk temel yapı bir İllirya kabilesi olan Dalmaçyalılar tarafından yapılmıştır. Osmanlı İmparatorluğu'nun 1537-1648 arası 111 sene egemenliğine aldığı kalenin yaklaşık 2.000 yıllık tarihinde çok çeşitli prenslik, krallık, devlet ve imparatorluklar kaleye egemen olmuştur. Kilis (Klis) kasaba ve kalesi Bosna Eyaleti'nin Kilis Sancağı'nın da merkezi olmuştur. Kilis sancağı bölgesinde Osmanlı'ya ait yaklaşık 10.000 ev mevcuttu. Split Şehir merkezine 11 km uzaklıktadır.
Diocletian Sarayı
(Dioklecijanova palača), 4. yüzyıl başı Roma İmparatoru Diocletianus için yapılmış ve bugün Hırvatistan'ın eski Split kentinin yaklaşık yarısını oluşturan eski bir saraydır. Diocletianus'ın 1 Mayıs 305 tarihinde emeklilik ikâmetgâhı olarak tasarlandığı için adı "saray" olarak geçmektedir, ancak yapının yaklaşık yarısı Diocletian'ın kişisel kullanımı içindir ve geri kalanı askeri amaçlarla kullanılmaktaydı. Dalmaçya kıyılarında, küçük bir yarımadanın güney kesiminde, Dalmaçya Roma Eyaleti'nin başkenti Salona'dan 6.5 km uzakta bir koyda yer almaktadır. 1979 yılında UNESCO tarafından Dünya Mirası olarak ilan edilmiştir.
Saraydaki Şehir - Diocletian’ın ölümünden yaklaşık 150 yıl sonra, Batı Roma İmparatorluğu’nun çöküşünü takiben sarayın bulunduğu bölge yedinci yüzyıla kadar terk edilmiştir. Bölge sakinleri Slavlardan kaçmak için saraya sığınmış, sarayı duvarları içine evler yaparak ve büyük odalarını konut haline getirerek yaşamaya başlamışlardır. Sarayı ve kalıntılarını bir kente dönüştürerek Split’in kökenini ve merkezini oluşturmuşlar.
Aziz Domnius Katedrali
Split - Makarska Başpiskoposluğu'nun merkezidir. Aziz Domnius Katedrali, bir çan kulesi bulunan İmparatorluk Roma mozolesinden oluşan bir kilise kompleksidir ; kilise kesinlikle Meryem Ana'ya ve çan kulesi Aziz Domnius'a adanmıştır. MS 7. yüzyılın başında kutsanan Aziz Domnius Katedrali , daha sonraki bir tarihte neredeyse tamamen yenilenmeden orijinal yapısıyla kullanılmaya devam eden dünyadaki en eski Katolik katedralidlir (ancak çan kulesi 12. yüzyıldan kalmadır). MS 305'te Diocletianus Mozolesi olarak inşa edilen yapının kendisi , herhangi bir Hristiyan Katedrali tarafından kullanılan ikinci en eski yapıdır.
23.09.2024