Siverek

Şanlıurfa'ya bağlı bir ilçe olan Siverek, 4.314 km²lik yüzölçümü ile Türkiye'nin en büyük ilçesidir. 180 köyü vardır. Rakım 800 m. Toplam nüfusu 2024 yılına göre 274.588. (Merkez nüfusu 162.500).

Siverek kelimesi Ermenice "Sev" siyah, "Averag" harabeler yani kara harabeler anlamına gelmektedir.

Siverek tarihi camilerinin yanısıra bağları, üzüm türleri, pekmezi, pestili, kesmesi, mayoş narları, sütü, peyniri ve ayranıyla ünlüdür.

Tarihi, Sümer ve Asurlulara kadar uzanan şehir, Asurlular döneminde yığma bir tepe üzerine inşa edilen kale etrafında kurulmuştur. Müslümanların bu bölgeye girişleri ilk defa Hz.Ömer döneminde olmuş, Ebu Ubeyde Bin Ğanem Komutanlığındaki İslam ordusu 637-639 yılları arası Diyarbekir ve Siverek'i almışlardır. Başka bir Rivayette de Diyarbakır'ın fethi sırasında Halid b. Velid'in bölgeyi fethettiği bildirilir. Emeviler ve Abbadilerden sonra sırasıyla Anadolu Selçuklular (1097), Mısırlılar (1426), Akkoyunlular (1435), İranlılar (1451) ve Yavuz Sultan Selim'in Ridaniye Savaşı dönüşünde (1517) Osmanlılar hakimiyetine girdi.

Osmanlı İmparatorluğu'nun son döneminde (1867 sonrası) Diyarbekir Vilayetine bağlı bir kazaydı. Urfa ise Halep Vilayetine bağlı bir sancaktı. Urfa, Osmanlı'nın son döneminde Halep'ten ayrıldı, vilayet statüsüne yükseltildi. Siverek ise Diyarbekir Vilayeti'ne bağlı bir sancak oldu. 1923'te Viranşehir, Hilvan ve Çermik'in bağlanmasıyla il oldu. Ancak, 26 Mayıs 1926 tarihinde tekrar ilçeye dönüştürüldü.

Siverek Kalesi

Şehrin etrafında kurulan kale ilk defa Asurlular tarafından yapılmıştır. Daha sonra Bizanslıların eline geçen Siverek kalesi Diyarbakır'ın dış saldırılara karşı korunması ve ordu konaklama yeri olarak kullanılmış.

Yıllarca bakımsız kalan ve özellikle uyuşturucu bağımlılarının uğrak noktası haline gelen kale, 2025 yılında Siverek Belediyesi Park ve Bahçeler Müdürlüğü ekiplerinin yoğun çalışmalarıyla baştan sona yenilendi.

Siverek Ulu Camii (982)

İlçe merkezindeki bu cami, Selçuklu dönemi mimari özelliklerini taşımaktadır. Ancak, yine bazı kaynaklara göre, caminin kiliseden çevrildiği de belirtilmektedir. Yapının doğu kapında, 982 tarihi yazılıdır. Minaresinin üzerindeki kitabeden alınan bilgiye göre ise, 586 yılında onarım görmüştür. Minareyi: Hamdullah Bey yaptırmıştır.

Siverek Hasan Çelebi Camii (1259)

Hasan çelebi mahallesinde olduğundan, mahallenin ismini alan caminin yapım tarihi 1259, cami 1840 yılında bir onarım geçirmiş. 28.04.2006'da Siverek belediyesinin hibe ettiği 100 m2 arsayla genişletilen caminin tamamı restore edilerek hizmete açıldı.

Siverek Çeribaşı Hüseyin Camii (Sulu Camii)

Siverek Çeribaşısı Hüseyin Paşa tarafından yaptırıldı. Caminin yapım tarihi bilinmemektedir. Sonraki yıllarda 1889’da Siverekli Osman Paşa’nın annesi tarafından kemerli bir eyvan eklenmiş ve yapı büyük ölçüde onarılmıştır. Kesme taştan olan caminin üzeri kubbe ile örtülüdür. Sulu camii Hüseyin ÇERİBAŞI camii olarakda kayıtlarda yer alır.

Siverek Şeyh Abdulkadir Geylani Camii (2013)

Siverek Belediyesi tarafından Ayvanat Mahallesinde 2011'de yapımına başlanan, Şeyh Abdulkadir Geylani Camii, 2013 yılında açıldı. Siverek Belediyesine ait 950 m2 alana inşaa edilen 1600 kişi kapasiteli ilçenin en büyük camii olan Şeyh Abdulkadir Geylani Camii, ilçe Müftülük binası, çok amaçlı salon, aşevi, cenaze yıkama yeri, morg, taziye evi ve sosyal tesislerden oluşuyor.

Siverek Gül Ali Bey Camii (1701)

Yapı: Osmanlı valilerinden Gülalibey tarafından, 1701 yılında yaptırılmıştır. Minaresi ise, 1955 yılında Siverek Derneği tarafından yaptırılmıştır. Caminin ilk yapıldığında ahşap olan kubbesi ise, 1957 yılında yine aynı Dernek tarafından yenilenmiştir.

Siverek Yeraltı Hamamı

Yapı: 1750 yılında, kalenin güneyinde yapılan araştırmalar sırasında tesadüfen bulunmuştur. Yapının iç duvarlarının birinde bulunan “aslan başı” kabartması, Hitit sanatının özelliklerini taşımaktadır. Söylenenlere göre: Hitit döneminde, kral ailesi, kalenin içindeki gizli bir geçitten bu hamama gelirmiş. Ancak, hamam, yeniden kullanılmak üzere tamir edilirken, tarihi özelliklerini kaybetmiştir.

Siverek Serap Çeşmesi

Yer altı hamamından, 150-200 metre uzaklıkta ve yeraltındadır. Siyah bazalt taşlardan örülmüş, kubbeli bir yapıda bulunan çeşmenin suyunun nereden geldiği bilinmemektedir. Ancak: taşlardan yapılmış bir kanalla taşındığı ve bu taş kanalların, kalenin altından geçtiği düşünülmektedir.

Siverek Hacıpınar Çeşmesi (1933)

Çeşme, ilçe merkezinde, Çelebi mahallesinde, 1933 yılında Ermeni asıllı taş ustası Yane isimli bir usta tarafından Selçuklu mimari özellikleri kullanılarak yapılmıştır. Günümüzde faaldir ve kullanılmaktadır.

Çeşme: Siverek ilçesinin simgesi durumundadır.

Siverek Saat Kulesi

Üstündeki 3 tarafa bakan durmuş saat ve kendine has mimarisiyle görenleri şaşırtan, üzerinde Sümer ve Asurlulara ait mermer kabartmalar bulunduran yapı, ilçe merkezinin doğu tarafında Gülabibey Mahallesi ile Hasan Çelebi Mahallesini ayıran Abdülkadir Odabaşı Caddesi üzerindedir.

Siverek Şeytan Küçesi

kentin en ünlü tarihi çarşılarından biri. Tarihçesi Osmanlı dönemine kadar uzanan bu tarihi ticaret merkezi, günümüzde hem yerli hem de yabancı turistler tarafından sıklıkla ziyaret ediliyor. Şeytan Küçesi’ne girdiğinizde, labirent gibi ilerleyen dar sokaklarla ve çok sayıda otantik dükkan ile karşılaşacaksınız. Kemaliye Çarşısı olarak da anılan tarihi han, günümüzde hâlen Siverek’in ticaret merkezi durumunda.

Siverek Bazalt Sütunları

Şanlıurfa'nın Siverek ilçesinde yol çalışmaları sırasında 2-5 milyon yıllık olduğu düşünülen yüzlerce bazalt sütünü bulundu. Siverek-Kahta kara yolunun 31. kilometresinde yürütülen yol açma çalışmaları sırasında bazalt sütunları gören öğretmen İlyas Gizligöl, yapıların fotoğraflarını çekerek Dicle ve Harran Üniversitesindeki akademisyenlere gönderdi.

Siverek Takoran Vadisi

Fırat Nehri’nin oluşturduğu Takoran Vadisi, Siverek’in en önemli doğal turistik noktalarından biridir. Burası, dik kayalıklar, derin kanyonlar ve yemyeşil bitki örtüsüyle doğa harikası bir bölgedir. Vadi içerisinde tekne turları düzenlenmekte ve doğa yürüyüşü yapmak isteyenler için çeşitli rotalar bulunmaktadır.

Siverek/Adıyaman Nissibi Köprüsü (2015)

Türkiye'nin Adıyaman ve Şanlıurfa illerinde bir gergin eğik askılı köprüdür. 26 Ocak 2012'de yapımına başlandı. 21 Mayıs 2015 tarihinde Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından hizmete açıldı. Köprünün hizmete girmesiyle Atatürk Baraj Gölü'nün iki yakası arasında karayolu bağlantısı kuruldu. Köprünün uzunluğu 620 metredir.

Page updated

Google Sites

Report abuse