Bismil

Bismil

 Diyarbakır ilinin bir ilçesidir. Bismil 2023 yılı itibari ile nüfus bakımından Diyarbakır ilinin en kalabalık beşinci ilçesidir. Önceleri köy statüsünde olan Bismil, bir ara nahiye olmuş, 1936 yılında Diyarbakır'ın altıncı ilçesi olmuştur.  Diyarbakır ilinin yüzölçümü bakımından en büyük ikinci ilçesidir. 1737 km² yüzölçümüne sahip olan ilçe; Diyarbakır’ın Çınar, Sur ve Silvan ilçeleri, Mardin ve Batman illeriyle komşu olup Diyarbakır, Batman ve Mardin illerinin arasında önemli bir konumda yer almaktadır. Bismil nüfusu 2024 yılına göre 120.093. 

Diyarbakır iline 48, Batman iline 41, Şanlıurfa iline 200, Mardin iline 94, Ankara iline 1050, İstanbul iline 1500, İzmir iline 1460 ve Bursa iline 1400 kilometre uzaklığı bulunmaktadır. İlçeye bağlı 112 köy, 90 mezraa bulunmaktadır. Tepe, Yukarı Salat ve Ambar beldesi olarak üç beldesi vardır. 

Bismil’i, Diyarbakır’ın diğer ilçelerinden ayıran en önemli özelliği “kozmopolit” yapısıdır. Zira ilçede Türkmenler, Kürtler, Zazalar ve Araplar bir arada yaşamakta ve farklı diller konuşulmaktadır. Ancak halkın geneli kendi arasında Şanlıurfa’da da kullanılan kırık bir Azeri Türkçesi konuşmaktadır. Bunun nedeni ise Bismil  yerlilerinin yani ilk yerleşenlerinin Türkmen olmasıdır.  

 Bismil ilçesi’nde 43 adet arkeolojik sit alanı ve 4 adet tescilli yapı bulunmaktadır. İlçede çok sayıda höyük yer almaktadır. İlçe, yerleşmeler tarihi ve uygarlıkların gelişimi konusunda büyük önem taşımaktadır. Bismil ilçesi sınırları içinde bulunan Körtiktepe (M.Ö. 10.400), dünya medeniyet tarihi açısından çok önemli ve eşsiz bir yere sahiptir.