Eyyamı Fatima (Fatima Günleri)

Eyyamı Fatima (Fatima Günleri)

Fatima binti Muhammed ( d. 605, ö. 11/632) 

Eyyami Fatıma veya Fatımiye (أیام الفاطمیه; Fatıma günleri) Şiaların Hz. Fatıma’nın  şehadet günleri münasebeti ile yas ve matem tuttukları günlerin adıdır. Hz. Fatıma’nın şehadet günü hakkında çeşitli rivayetler nakledildiği için, takvimde üç şehadet günü kayıtlıdır. Irak ve özellikle Necef Şiaları arasında üç gün ve İran’da ise, iki gün (13 Cemaziyelevvel ve 3 Cemaziyelahir) "Hz. Fatıma’nın şehadeti" unvanı ile matem tutulmaktadır. Bugünlere “Birinci Fatıma günleri” ve “İkinci Fatıma Günleri” denmektedir.

Hz. Zehra’nın (s.a) şehadet günü için bazıları Hz. Muhammed'in vefatından kırk gün, bazıları yetmiş iki gün, bazıları yetmiş beş gün, bazıları doksan beş gün, bazıları üç ay ve bazıları da altı ay sonra olduğunu belirtmişlerdir. 

Hz. Fatıma’nın şehadet günü tam belli olmadığı için Hz. Fatıma için takvimde üç şehadet günü kayıtlıdır. Irak ve özellikle Necef Şiaları arasında üç gün,İran’da ise iki gün (13 Cemaziyelevvel ve 3 Cemaziyelahir) Hz. Fatıma’nın (s.a) şehadeti unvanı ile matem tutulmaktadır. Bugünlere “Birinci Fatıma günleri” ve “İkinci Fatıma Günleri” denmektedir. Tarihi olarak 3 Cemaziyelahir daha meşhurdur. Bugün İran’da matem günü unvanı ile resmi tatildir. 

Kırık Kapı Olayı Nedir?

Şiî kaynaklara göre ;

“Hz Ebu Bekir, Hz Ali’ye biat etmesi için birini gönderdi, ama Ali (r.a.) ona biat etmedi. Sonra Ömer meşale ile birlikte Hz Fatima'nın kapısına dayandı. Kapının önünde Hz Fatima’yla karşılaştı. Hz Fatıma, Hz. Ömer’e “Ey Hattab’ın oğlu! Evimi mi yakmak istiyorsun?!” Hz. Ömer: “Evet, bunun kendisi babanın gönderildiği şeye yardımcı olacaktır..

Hz. Ali’nin yarenlerinden olan “Suleym İbn Kays” kendi kitabında şöyle yazmaktadır: Ömer, ateş isteyerek onunla evi tutuşturdu. Sonra kapıya yüklenerek onu açtı ve içeri girdi! Hz. Fatıma Ömer’in tarafına gelerek “Ey Babacığım! Ey Resulullah  diye feryat etti. Ömer kılıcını kınında olduğu bir şekilde kaldırarak Hz. Fatıma’nın yanına (kaburgasına) vurdu. Hz. Fatıma ‘Ey Resulallah! Ömer ve Ebu Bekir senin geride bıraktığına ne kadarda kötü davranıyor’ diye feryat etti. (Bir başka rivayete göre Hz. Fatıma kapıyı açmayınca, Hz. Ömer zorla kapıya yüklendi ve kapı Hz. Fatıma’nın üstüne devrildiği için kaburgası kırıldı). 

Bu sırada Hz. Ali yerinden sıçrayarak Hz. Ömer’in yakasından tutarak onu hızlı bir şekilde çekerek kaldırıp yere vurdu. Burnuna ve boynuna vurdu. Onu öldürmeyi istedi, ancak Allah Resulünün sözünü hatırladı ve ona buyurmuş olduğu vasiyet aklına geldi ve şöyle buyurdu: “Ey Suhak’ın oğlu! (Ömer’in babası Hattab’ın annesinin adı) Muhammed’i peygamberlikle şereflendirdiği Allah’a yemin olsun! eğer ilahi mukadderat ve peygamberin benimle olan ahitleşmesi olmasaydı, evime giremeyeceğini çok iyi biliyordun.” (Süleym İbn KaysHilali [ölüm 80 Hicri] s. 568).

Ehli sünnet müfessiri Alusi, şöyle yazmakta: Hz Ömer öfkelenerek Hz Ali’nin evininin kapısını yakarak içeri girdi. Hz Fatıma Ömer’in tarafına gelerek “Ey Babacığım! Ey Resulallah diye feryat etti. Ömer kılıcını kınında olduğu bir şekilde kaldırarak Hz. Fatıma'nın mübarek yanına (kaburgasına) vurdu. Sonra kamçısını çıkararak Hz. Fatıma'nın koluna vurdu. Hz. Fatıma “Ey Babacığım!” diye feryat etti. Hz. Ali yerinden sıçrayarak Ömer’in yakasından tutarak onu hızlı bir şekilde çekerek kaldırıp yere vurdu. Burnuna ve boynuna vurdu. (Alusi Bağdadi, Allame Ebu’l Fadl Şahabuddin es- Seyyid Mahmut ‘Ölümü 1270 hicri’ “Ruhu’l Meani fi Tefsiri’l Kur’an el- Azim ves’ sebu’l Mesani, c. 4, s. 124, Daru ihya’u turas el-Arabi, Beyrut)

İmam Cafer Sadık’tan şöyle rivayet edilmiştir: "Hz. Fatıma, hicretin on birinci senesinin cemaziyelahir ayının üçüncü gününe denk gelen salı günü vefat etmiştir.”

İmam Muhammed Bâkır’dan şöyle rivayet edilmiştir: “Hz. Fatıma  vefat ettiği zaman yaşı, on sekiz yıl, yetmiş beş gündü.”

Cabir b. Abdullah el-Ensarî’den şöyle rivayet edilmiştir: “Peygamberimiz vefat ettiği zaman Fatıma’nın yaşı, on sekiz yıl, yedi aydı.

TDV Ansiklopedi'de geçen bilgiye göre : "Hz. Fâtıma, Resûlullah’ın ölümünden beş buçuk ay sonra 3 Ramazan 11 (22 Kasım 632) tarihinde vefat etti". Hz. Fâtıma’dan on sekiz hadis rivayet edilmiş olup tamamı Kütüb-i Sitte’de yer almaktadır. 

13.12.2022 Derleyen: Mehmet Bülbül