Nehrevan Muharebesi

Nehrevan Muharebesi

Muharebe İslamda 2. mezhep olan Hariciler ile halife Hz. Ali arasında, 658 temmuzunda Irak'ın Nehrevan bölgesinde gerçekleşti. Ali'nin ordusu tarafından Haricilerin büyük kısmı (yaklaşık 2790 kişi) öldürüldü.

Halife Osman'ın isyancılar tarafından öldürülmesinden sonra, Muhammed'in kuzeni ve damadı olan Ali halife oldu. Suriye valisi Muaviye Osman'ın öcünün alınmasını istiyordu. Ali ile Muaviye arasında 657 Temmuz'unda gerçekleşen Sıffin Savaşı'ndan kesin bir sonuç alınamaması sonucu Ali ikna edilerek hakeme başvuruldu. Ali'nin taraftarlarından büyük bir grup Kur'an'daki "Hüküm yalnızca Allah'a aittir." (En'âm:57) ifadesine dayanarak bu durumu protesto ettiler ve hakeme başvurmanın Kur'an'daki "Eğer biri ötekine karşı haddi aşarsa, Allah’ın buyruğuna dönünceye kadar haddi aşan tarafa karşı savaşın." (Hucûrat:9) emrine karşı gelmek olduğunu savundular. Bu grubun küçük bir kısmı İbn Vahab önderliğinde Ḥarūrāʾ köyüne çekildi. Bu çekilme yani hariçte (dışında) kalma nedeniyle Haricî olarak adlandırılan bu aşırı uçtaki gruba, hakem kararı Ali'nin aleyhinde sonuçlanınca, Nehrevan (bugün Diyala ili) yakınlarında daha büyük bir grup katıldı.

Savaştan sonra Harici hareketi sona ermedi. Çeşitli isyanlarla gerek Ali döneminde, gerekse Muaviye döneminde Müslüman toplumuna rahatsızlık vermeye devam etti. Ali dönemi, Ali'nin Hariciler tarafından öldürülmesi ile sona erdi. I. Yezid'in 683 yılındaki ölümünden sonra Müslüman topluluğunun sürüklendiği iç savaşta, Hariciler Emevi hakimiyetini kesintiye uğratan başlıca güç oldular.