Danimarka Dini ve İnanç Yapısı

Danimarka Dini ve İnanç Yapısı Nasıldır?

Danimarka Krallığı, Danimarka Anayasası’nın 4. maddesi ile Hristiyanlığı devlet dini olarak benimsemiştir. Danimarka’da Protestan Hristiyanlığa mensup olanlar tahminlere göre herhangi bir dine mensup olmayanlardan daha az sayıda olsalar da Protestanlık kültürel olarak Danimarka nüfusunun genelinde oldukça etkilidir.

Danimarka’da insanların dini inançlarını kayıt altına alınması yasal değildir ve Danimarka’nın dini yapısına dair çalışmalar genellikle bağımsız çalışmalardan oluşmaktadır. Danimarka’da İslam, Danimarka nüfusunun tahminen %4.4’ünü temsil etmektedir. Budizm, Danimarka’da tahminen nüfusun yaklaşık %1.1’ini temsil etmektedir ve ülkedeki en büyük üçüncü dini inançtır.

Danimarka Dini İnanci Nedir?

Danimarka dini inancı resmi olarak Luteran Protestan Hristiyanlıktır. Danimarka’da resmi nüfus araştırmalarında dini inanış sorgulanmamaktadır. Danimarka’da ülke nüfusunun %74.4’ü resmi olarak yerel Protestan kilisesi olan Danimarka Kilisesi’ne mensup olsa da bu kayıtlar doğumda otomatik olarak yapıldığı için gerçek yüzdeyi yansıtmamaktadır. 2012’de yapılan bağımsız bir araştırmaya göre Danimarka’da ülke nüfusunun yalnızca %3’ü kiliselerde düzenli olarak pazar ayinlerine katılmakta ve Danimarka nüfusunun %19’u dini hayatlarının önemli bir parçası olarak görmektedir.

Danimarka’da Hristiyanlık

Danimarka’da Hristiyan kiliselerine mensup olanlar resmi kayıtlara göre nüfusun %75 kadarını oluştursa da gerçek Hristiyan yüzdesinin bu oranın çok daha altında olduğu düşünülmektedir. 2009’da yapılan bir çalışmaya göre nüfusun sadece %25’i Hz. İsa’nın tanrının oğlu olduğuna inandıklarını belirtmiştir.

Danimarka’da Hristiyan inancı içinde en önde gelen inanış devletin resmi dini olan Evanjelik Luteran mezhebidir. Katolikler Danimarka’da nüfusun %1’inden azını temsil etmektedir. Danimarka’da Baptist ve Anabaptist Kiliselere mensup olanlar küçük azınlıklardır. Danimarka’da ana akım Hristiyanlık mezhepleri dışında kalan Mormon Kilisesi’ne mensup 4000 kişi olduğu düşünülmektedir.

Danimarka’da toplamda 2600 kadar kilise olduğu tahmin edilmektedir. Danimarka’nın en önemli kiliseleri arasında; Mermer Kilise, Aziz Alban Kilisesi, Roskilde Domkirke Kilisesi, Frederiksborg Slotskirke Kilisesi ve Osterlars Rundkirke Kilisesi bulunmaktadır.

Danimarka Orta Çağ boyunca birçok aziz ve azizeye ev sahipliği yapmıştır, bunlardan birkaçı; Fulltoftalı Azize Magnhild, Slagelseli Aziz Anders ve Vestervigli Theodgar’dır.

Hristiyanlık tarihinin ve varoluşçuluk felsefesinin önemli isimlerinden olan Søren Kierkegaard da Danimarkalıdır.

Danimarka’da Katoliklik

Danimarka’da Katolik mezhebine mensup olanların sayısı 40.000 civarıdır. Danimarka’da yaşayan Katoliklerin üçte birini, başta Polonya olmak üzere ülke dışından gelen göçmenler oluşturmaktadır.

Danimarka’da Ortodoksluk

Danimarka’da Doğu Ortodoks ve Oryantal Ortodoks Kiliselerinin mensupları küçük azınlıklardır ve neredeyse tamamen Yunan, Rus ve Ermeni göçmenlerden oluşmaktadırlar.

Danimarka’da Protestanlık

Danimarka nüfusunun %74.4’ü, resmi olarak Evanjelik Luteran Protestanlığı benimsemiş olan Danimarka Kilisesi’ne mensuptur.

Danimarka Krallığı’nın Protestanlaşma süreci 16. yüzyılın başlarında başlamıştır. Danimarka Krallığı, 1536 yılında resmi olarak Protestanlığa geçmiştir ve o tarihten bu yana Danimarka Krallığı resmi olarak Hristiyanlığın Luteran Protestanlık mezhebini takip etmektedir.

Danimarka’daki Protestan Baptist Kilisesi’nin 2008 verilerine göre 5000’i aşkın üyesi bulunmaktadır.

Danimarka’da Kilise Sayısı Kaçtır?

Danimarka’da, Danimarka Kilisesi’ne bağlı kiliselerin sayısı 2354’tür. 61 Katolik Kilisesi bulunan Danimarka’da, Danimarka Kilisesi ve Katolik Kilisesi dışında kalan kiliselerin sayısının yaklaşık 200 olduğu tahmin edilmektedir.

Kopenhag’daki Mermer Kilise ve Zealand Adası’ndaki Roskilde Katedrali Danimarka kiliselerinden en çok bilinenleridir.

Danimarka’da Müslümanlık

Danimarka’da Müslümanlık, 256.000 Müslüman ile en büyük ikinci dini inanç konumundadır. Danimarka’da İslam ülke nüfusunun %4.4’ünü temsil etmektedir. Danimarka’daki İslam camiasında Sünni İslam çoğunlukta olsa da azımsanamayacak bir Şii nüfusu da bulunmaktadır. Danimarka’da yaşayan Müslümanların önemli bir kısmını Türkiye, Pakistan, Fas ve Bosna Hersek’ten gelmiş göçmenler oluşturmakla beraber 4000 kadar yerli Danimarkalı da İslam dinine mensuptur.

Danimarka’da Cami Sayısı Kaçtır?

Danimarka’da 2017 yılında yapılan bir araştırmaya göre 185 cami bulunmaktadır; fakat ülkede hızla artan Müslüman nüfusu göz önünde bulundurulduğunda bu sayının daha da arttığı düşünülmektedir.

Danimarka’daki en bilinen camiler arasında Ahmediyye mezhebindekilere hizmet veren Nusrat Jahan Cami ve Sünnilere hizmet veren Büyük Kopenhag Cami bulunmaktadır.

Danimarka’da Oruç Kaç Saattir?

Danimarka’da bazı kuzey şehirlerinde oruç tutulması gereken süre haziran ayında 18 saate kadar çıkabilmekteyken, aralık ayında 6 saate kadar düşebilmektedir. Danimarka’ya bağlı bir özerk bölge olan Grönland’da bulunan Nuuk gibi şehirlerde oruç tutulması gereken süre haziran ayında 21 saati aşabilmektedir.

Danimarka’da Musevilik

Danimarka’da yaşayan Yahudilerin çok büyük bir kısmı; İkinci Dünya Savaşı sırasında, Danimarka direniş hareketinin yardımıyla ülkeden kaçıp soykırımdan kurtulmayı başarmıştır.

Danimarka’da günümüzde 6000 kadar Yahudi bulunmaktadır ve bunlardan sadece 1700’ü Danimarka Musevi Topluluğu’nun üyesidir.

Kopenhag’da 3 sinagog bulunmaktadır.

Danimarka’da Budizm

Danimarka’da Budizm 2018 yılında yapılan bir çalışmaya göre 64.000 takipçiye sahiptir ve Danimarka’da Hristiyanlık ve İslam’ın ardından en çok takipçiye sahip olan inançtır.

Danimarkalı Budistler arasında Vajrayana Budizmi için Tibetçeden batı dillerine önemli çevirelere imza atmış; Erik Pema Kunsang ve Hannah Nydahl gibi isimler bulunmaktadır.

Danimarka’da Ateistlik

Danimarka’da ateistlik, 2013’te yapılmış bağımsız bir araştırmaya göre Danimarka nüfusunun %20’sini temsil etmektedir.

Danimarka’da insanların dini inanışlarının kayıt altına alınması yasal olmadığı için herhangi bir dine mensup olmayanların kesin oranı bilinmemektedir.

2010’da yapılmış Eurobarometer araştırmasına göre Danimarka nüfusunun %24’ü herhangi bir ruhani varlığa veya tanrıya inanmadıklarını belirtmiştir.

Danimarkalı olup dünya genelinde bilinen ateistler arasında Niels Bohr ve Georg Morris Cohen Brandes yer almaktadır.

Danimarka’da İnanç Hoşgörüsü Nasıldır?

Danimarka Anayasa’nın 67. maddesi ibadet özgürlüğünü güvence altına almaktadır. Danimarka Anayasası’nın 70. ve 71. maddeleri kişilere dini inançları baz alınarak ayrımcılık yapılamayacağını ve dini inançları yüzünden ceza almayacaklarını güvence altına almaktadır.

Danimarka Anayasası’nın 68. maddesi devlet tarafından doğrudan fon alabilecek tek dini kurumun Danimarka Kilisesi olduğunu belirtmektedir.

Danimarka helal ve koşer hayvan kesimi yöntemlerini 2014 yılında kısmen yasaklamıştır.

Danimarka’da 2019’da 180 ve 2018’de 112 dini ayrımcılık içeren suç işlenmiştir ve bu saldırıların büyük çoğunluğu Müslümanlar ya da Yahudiler hedef alınarak işlenmiştir.

2005 yılında Danimarka’da Jyllands-Posten gazetesinde yayınlanan Hz. Muhammed karikatürleri Danimarka’da ve dünya genelinde protestolara sebep olmuştur.

Danimarka’da Laiklik Ne Kadar Güçlüdür?

Danimarka’da laiklik ya da sekülerlik devlet politikası değildir. Danimarka Krallığı’nda Evanjelik Luteran Hristiyanlık Danimarka Anayasası’nın 4. maddesine göre devlet dinidir. Danimarka Kilisesi hükümette Kilise İşleri Bakanlığı tarafından temsil edilmektedir.

Danimarka Anayasası’nın 71. maddesi Danimarka hukuku altında farklı inançlara sahip bireylerin eşit şartlar altında yargılanmasını ve dini inançları yüzünden ceza alamayacağını güvence altına almaktadır.

Danimarka’da Din ve İnanç Sosyal Yaşamı Nasıl Etkiler?

Danimarka’da din ve inanç yapısının sosyal yaşam üzerindeki etkisi giderek zayıflamaktadır. Danimarka’da ülke nüfusunun yalnızca %3’ü kiliselerde düzenli olarak pazar ayinlerine katılmaktadır. 2008’de yapılan bir araştırmaya göre Danimarka nüfusunun sadece %19’u dini hayatlarının önemli bir parçası olarak görmektedir. 2018’de yapılan bir çalışmaya göre dinin hayatlarının çok önemli bir parçası olduğunu belirten Danimarkalıların oranı %8’e düşmüştür.

Danimarka nüfusu tahminlere göre giderek Danimarka Kilisesi’nden uzaklaşsa da, Protestanlık herhangi bir dine mensup olmayan kesimlerin sosyal yaşamları da dahil olmak üzere ülkenin kültürel altyapısını oluşturmaktadır. Danimarka’da dini festival ve kutlamalar Danimarkalı kimliğinin bir parçası haline gelmiştir ve halkın seküler kısmı içerisinde de kültürel önem arz etmektedir.

Danimarka’da Hristiyan kültürü nüfusun inançlı olmayan kişiler dahil büyük çoğunluğu tarafından Danimarkalı kimliğinin bir parçası olarak görülmektedir. Farklı dinlere mensup göçmenlerin Danimarka’daki Hristiyan kültürüne asgari bir uyum sağlaması beklentisi yerli Danimarkalılar arasında yaygındır.

Danimarka’da Din Eğitimi Nasıldır?

Danimarka’da din eğitimi 16 ve 19 yaşları arasında verilen gymnasium eğitimin 2. ve 3. yıllarında zorunlu ders olarak verilmektedir. Danimarka’da zorunlu olarak verilen din eğitimi müfredatı Hristiyanlık ve İslam’ın yanında okul tarafından belirlenen üçüncü bir dini de kapsamaktadır.

Danimarka’daki yüksek öğrenim kurumlarında birçok teoloji bölümü bulunmaktadır ve kamusal okullardan gelen öğrenciler teoloji eğitimi alıp Danimarka Kilisesi’ne dini görevler için katılabilmektedir.

Danimarka’da dini eğitim veren özel okullar bulunmaktadır ve Danimarka’da yaşayan Müslümanlar da İslam’a daha uyumlu müfredatlara sahip özel okullar açmışlardır. 2016 yılında yapılan bir araştırmaya göre Danimarka’daki Müslüman toplulukları tarafından işletilen özel okullar kamusal okullara göre daha yüksek üniversiteye devam oranlarına ve üniversitede daha iyi performans gösteren öğrencilere sahiptir.

Danimarka eğitim sistemi, son 30 yılda oldukça sekülerleşmiştir ve dini eğitim kapsamında Hristiyanlık dışı dinlerle ilgili öğretiler de müfredata eklenmiştir.

Yazan: Utku Urfa

Vizem.net

https://vizem.net/danimarka/yasam/din-inanc/