3. Aliimran 83. Ayet tav'an ve kerhen (طَوْعًا وَكَرْهًا) 

3. Aliimran 83. Ayet tav'an ve kerhen (طَوْعًا وَكَرْهًا) 

أَفَغَيْرَ دِينِ اللَّهِ يَبْغُونَ وَلَهُ أَسْلَمَ مَنْ فِي السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ طَوْعًا وَكَرْهًا وَإِلَيْهِ يُرْجَعُونَ

Allâh´ın dininden başkasını mı arıyorlar? Oysa göklerde ve yerde olanların hepsi, ister istemez, O´na teslim olmuştur ve O´na döndürüleceklerdir. (Âl-i İmrân 3:83)

Bu ayette "tav'an" kelimesi ile ifade edilen; Yerde ve gökte Allaha gönüllü teslim olanlar  yani kendi iradeleriyle O'na boyun eğen­lerdir. 

"kerhen" kelimesi ile ifade edilen ise; iradesiz olarak ister-istemez teslim olanlardır. "Kerhen" kelimesi zoraki, istemeden, gönülsüz anlamlarına geldiği gibi bir diğer anlamı da "iradesiz" dir. 

Tefsir kitaplarında ise bu konu  farklı farklı yer almıştır :

a- Mücahid ve Ebul Âliyeye göre bunlardan maksat, Allahın yaratıcılığını kabu edip bununla beraber, ibadette ona ortak koşan müşriklerdir. Bunlar, Alla­ha samimi bir şekilde kulluk etmedikleriden, istemeyerek ona boyun eğmişler­dir. Nitekim bu hususta başka bir âyet-i kerimede şöyle buyurulur: "Ye­min olsun ki, eğer kâfirlere" Gökleri ve yeri kim yarattı " diye sorsan onlar mutlaka "Allah" derler. (Lokman 31/25)

b- Abdullah b. Abbasa göre, istemeyerek boyun eğenlerden maksat, ken­dilerinden ahit alınırken istemeyerek ahit verenlerdir.

c- Mücahide göre istemeyerek boyun eğenlerden maksat, kâfirlerin gölgeleridir. Nitekim bu hususta başka bir âyette: "Göklerde ve yerde olanlar, ister istemez Allaha secde ederler, gölgeleri de sabah akşam Allaha boyun eğer. [Rad 13/15] buyurulmaktadır.

d- Cabir b. Âmire göre istemeyerek boyun eğenlerden maksat diliyle inkâr ettiği halde kalbiyle İslamın hak olduğunu idrak edenlerdir.

e- Hasan-ı Basri ve Matarül Verrak´a göre ise, istemeyerek boyun eğen­lerden maksat, kılıç zoruyla Müslüman olduklarını söyleyenlerdir.

f- Katadeye göre ise istemeyerek teslim olanlardan maksat, Allanın aza­bını gözleriyle görerek ister istemez iman edenlerdir. Nitakim şu âyetlerde "Ey Muhammet!, de ki: Eğer biliyorsanız söyleyin bakalım yeryüzü ve oradakiler ki­mindir " "Allahındir" diyecekler. O halde hiç düşünmez misiniz " de [Mu'minun 23/84-85]. 

"îsrailoğullarını denizden geçirdik. Firavun ve ordusu onlara zulmetmek ve saldırmak maksadıyla peşlerine düşmüşlerdi. Firavun, boğulacağı anda "îsrailoğullarının iman ettiğinden başka ilah olmadığına iman ettim. Ve ben müslümanardanım." dedi." "Şimdi mi iman ediyorsun Halbuki bundan önce isyan ettin. Ve fesat çıkaranlardandın. [Yunus 10/90-91] buyurulmak suretiyle bu hususa işaret edilmektedir.

g- Abdullah b. Abbasa göre ise, bu âyette zikredilen, isteyerek boyun eğenlerden maksat, Allaha isteyerek ibadet edenlerdir. İstemeyerek boyun eğen­lerden maksat ise, Allaha istemeyerek ibadet edenlerdir. Nitekim şu âyette bu husus ifade edilmektedir. "Göklerde ve yerde olanlar ister istemez Allaha secde ederler. Gölgeleri de sabah akşam Allaha boyun eğer.