Nevşehir'in Hacıbektaş ilçesindeki Hacı Bektaş-ı Veli Türbesi, 13. yüzyılın önemli İslam düşünürlerinden ve Bektaşilik öğretisinin kurucusu Hacı Bektaş-ı Veli'ye ait. Şehir merkezine 45 km uzaklıkta olan türbeye, Hacıbektaş minibüsleri ile ulaşılabilir.
Gezi sırasında türbenin yanındaki 1964'ten bu yana etnografya müzesi olarak hizmet veren Hacı Bektaş-ı Veli Müzesi'ni de görebilirsiniz. Osmanlı ve Selçuklu mimarisi özelliklerini bir arada bulabileceğiniz müze, hat sanatı örnekleri ve Bektaşilerin günlük hayatta kullandığı eşyalar gibi çeşitli objeleri sergiliyor.
Hacı Bektâş-ı Velî (d. 1209, Nişabur - ö. 1271, Nevşehir);
Horasan Melametîliğinin önde gelen temsilcilerinden Yusuf Hemedani'nin öğrencisi Hoca Ahmed Yesevi tarafından kurulan Yesevîlik tarikâtının Anadolu'daki en fa'al uygulayıcısıdır.
13. yüzyıl Anadolu'sunun İslâmlaşma sürecine önemli katkılarda bulunarak adını “Horasan Erenleri” olarak anılan şahsiyetler arasına yazdırdı.
16. yüzyılda ise Balım Sultan önderliğinde 14. ile 15. yüzyıl Azerbaycan ve Anadolu'sunda yaygınlaşmış olan Hurûfîlik akımının etkisiyle Bektaşîlik tarikâtını kuran, Kalenderî / Haydarî şeyhi, islam mutasavvıfı.
Lokman Parende'den ilk eğitimi almış ve Hoca Ahmed Yesevî'nin (1103-1165) öğretilerini takip etmiş, bundan dolayı Yesevi'nin halifesi olarak kabul edilmektedir.
Anadolu'ya geldikten sonra kısa zamanda tanınarak kıymetli talebeler yetiştirdi. Hacı Bektâş kendisinin de bağlı olduğu "Ahilik Teşkilâtı" ile, Osmanlı Devleti'nin kuruluş devrinde Anadolu'da sosyal yapının gelişmesi için önemli katkılarda bulunmuştur.
Hayatının büyük bir kısmını Sulucakarahöyük'te (Hacıbektaş) geçiren Hacı Bektâş Veli, ömrünü de burada tamamlamıştır. Mezarı, Nevşehir iline bağlı Hacıbektaş ilçesinde bulunmaktadır.
Nevşehir'in kültürel merkezi konumundaki Hacıbektaş ilçesinin çok ziyaret edilen yerlerinden biri de Hacı Bektaş-ı Veli Dergahı’nda yer alan Balım Sultan Türbesi. Bektaşi inanışına göre 2. pir olan Balım Sultan, Bektaşiliğin yayılmasında önemli katkıları olan çok önemli bir kişi ve türbesi, Yavuz Sultan Süleyman'ın önemli komutanlarından Şehsuvaroğlu Ali Bey tarafından 1519 yılında inşa ettirildi.
Sekizgen taş bir külahla süslenen Balım Sultan Türbesi, hem etkileyici mimarisi hem de Bektaşi kültürü açısından öneminden dolayı dini bayramlar ve kutsal günlerde yüzlerce kişi tarafından ziyaret ediliyor.